29-07-2026, 07:26 PM
ప్రణవి... దీప్తి తల్లి. మధ్యతరగతి కుటుంబంలో పుట్టింది. తండ్రి హైకాలేజీ మాస్టారు. ప్రణవిని ఎంతో క్రమశిక్షణతో పెంచారు. ఆమెను బి.ఎ వరకు చదివించారు. ప్రణవి... బి.ఇడీ ట్రైనింగ్ కూడా పూర్తి చేసింది.
ప్రజాపతి శ్రీరామనవమి నాడు ప్రణవిని రామాలయంలో చూచాడు. ఆమె అందచందాలకు భ్రమించి... పలకరించి... మాట్లాడాలని ప్రయత్నించాడు. కానీ ప్రణవి అతనికి ఆ అవకాశాన్ని కలిగించలేదు.
బి.ఇడీ కాలేజి నుండి తిరిగి వస్తుండగా ఒకనాడు దారికాచి పలకరించాడు ప్రజాపతి. తన మనస్సులోని మాటను నిర్భయంగా చెప్పాడు. పెండ్లి చేసికొందాం అన్నాడు. "నేను మీకు అంతగా నచ్చితే... మీ అమ్మానాన్నలను వచ్చి నా తల్లిదండ్రులను కలిసి మాట్లాడమని చెప్పండి. ఇలా దారికాచే ప్రయత్నాన్ని ఇకపై చేయకండి. మాది ఎంతో పరువు ప్రతిష్టలున్న కుటుంబం. ఆ ఇంట్లో నేను పెద్ద బిడ్డను. నా తర్వాత ఒక చెల్లి, తమ్ముడు ఉన్నారు. మేము మధ్య తరగతి కుటుంబీకులం. మీ తల్లిదండ్రులు కట్నకానుకలు ఆశిస్తే.... వారు కోరిన రీతిగా ఇచ్చే స్థోమత మాకు లేదు. మీరు అడిగిన దానికి నేను అన్ని వివరాలతో జవాబు చెప్పాను. నా దారికి అడ్డు తొలగండి. ప్లీజ్!..." వేగంగా వెళ్ళిపోయింది ప్రణవి.
ఆమె మాటల తీరు... ప్రజాపతికి ఎంతగానో నచ్చింది. ఇంటికి వెళ్ళి తన నిర్ణయాన్ని తల్లి రుక్మిణికి తెలియజేశాడు. ప్రణవి తండ్రి అచ్యుతరామయ్య. రుక్మిణికి దూరపు బంధువు. భర్త కైలాసపతితో కుమారుని నిర్ణయాన్ని తెలియజేసింది.
రుక్మిణి... "పిల్లవాడు ఆశపడుతున్నాడు. పైగా వారు నాకు బంధువులు. కులగోత్రాలను ఎంచుకొన అవసరం లేదు. మీరు సరే అంటే.... వరుసకు అన్నయ్య అయిన అచ్యుతరామయ్యను పిలిపించి మనం మాట్లాడుదాము" అంది.
కైలాసపతి నిగర్వి. కోటీశ్వరుడు. ఆయన చెల్లెలు శ్యామల. గోపీనంద భార్య. వారే హరికృష్ణ తల్లిదండ్రులు... కైలాసపతి చెల్లెకి పెళ్ళిచేసిన తర్వాత తాను పెళ్ళి చేసుకొన్నాడు. వారి భార్య పేరు రుక్మిణి. వారిరువురి సంతతి... కొడుకు ప్రజాపతి, కూతురు లావణ్య. అచ్యుతరామయ్య తన భార్య రుక్మిణికి బంధువై వున్నందున... భార్యాభర్తలు ఇరువురూ కలిసి అచ్యుతరామయ్య ఇంటికి వెళ్ళి ప్రజాపతి... ప్రణవిల వివాహాన్ని గురించి ప్రస్తావించారు.
అచ్యుతరామయ్యకు రుక్మిణీ అక్క వరుసైనందున... వారిని ఎంతో గౌరవించి... "మీ నిర్ణయమే మా నిర్ణయం..." అని సవినయంగా చెప్పాడు.
మంచిరోజున నిశ్చితార్థం... మూడు వారాల తర్వాత ప్రజాపతి... ప్రణవిల వివాహాన్ని వారికి వున్నంతలో ఘనంగా జరిపించారు అచ్యుతరామయ్య. ప్రణవి, కైలాసపతి ఇంట్లో కాలు పెట్టిన వేళావిశేషం... వారు చేస్తున్న అబ్రకం వ్యాపారం బాగా అభివృద్ధి చెందింది. విదేశ ఎగుమతి పెరిగింది. లక్ష్మీదేవి వారిని పరిపూర్ణంగా కటాక్షించింది. ప్రణవికి నోములు, వ్రతాలు, పూజలు అంటే చిన్నతనం నుంచి ఎంతో ఇష్టం. కారణం ఆమె తల్లిదండ్రులు ఆ నమ్మకాలు కలిగిన వారైనందున.
కోడలు సుగుణాలను చూచి కైలాసపతి... రుక్మిణి ఎంతగానో సంతసించారు. కానీ ఏడు సంవత్సరాలు గడిచినా ప్రణవికి సంతానం కలుగకపోవడంతో కైలాసపతి... రుక్మిణి... ప్రజాపతి ప్రశాంతతను కోల్పోయారు. తన దుస్థితికి ప్రణవి తనలో తాను ఏడ్చుకొనేది.
కైలాసపతి... వేరుశెనగ, నువ్వుల నూనె ఫ్యాక్టరీని నిర్మించారు. ప్రజాపతి ఆ ఫ్యాక్టరీల అజమాయిషీని చూచుకొనేవాడు.
హరికృష్ణ తల్లి మహాలక్ష్మి కైలాసపతి చెల్లెలు. ఆ చెల్లెలన్నా ఆమె భర్త నరసింహం అన్నా కైలాసపతికి ఎంతో ప్రేమ, గౌరవం, అభిమానం.
ప్రజాపతి కన్నా హరికృష్ణ ఐదు సంవత్సరాలుపెద్ద. నరసింహం పాలవ్యాపారి. హరి పుట్టిన వేళావిశేషం... ఆర్థిక వసతులు ఏర్పడి వారు పాల ఫ్యాక్టరీని స్థాపించారు. చుట్టు ప్రక్కనున్న ఇరవై గ్రామాల నుండి వారి ఫ్యాక్టరీకి పాలు వచ్చేవి. పెరుగు, వెన్న, నెయ్యి, పాల విక్రయంతో బాటు వాటిని చెన్నైకి కూడా సప్లై చేసేవారు.
ఎం.ఎ వరకు చదివిన హరికృష్ణ ఆ పాలఫ్యాక్టరీ వ్యవహారాలను స్వయంగా చూచుకొనేవారు.
కాశీకి వెళ్ళిన నరసింహం, భార్య మహాలక్ష్మి రైలు ప్రమాదంలో మరణించారు. కైలాసపతి తన మేనల్లుడికి అండగా నిలబడి ఓదార్చాడు. అతని అభివృద్ధికి సహకరించాడు. తండ్రి నరసింహం వలె... హరికృష్ణ తండ్రికి తగిన తనయుడుగా ఎంతో పేరు తెచ్చుకున్న కారణంగా... కైలాసపతి తన ముద్దుల కుమార్తె లావణ్యకు.. హరికృష్ణకు ఎంతో వైభవంగా వివాహాన్ని జరిపించాడు.
హరికృష్ణతో లావణ్య వివాహం జరగడం ప్రజాపతికి ఇష్టం లేదు. తండ్రిని ఎదిరించలేక మౌనంగా వుండిపోయాడు. ఆకారణంగా... తల్లిదండ్రులను గౌరవించడం మాని... వారిపై ద్వేషాన్ని, వ్యతిరేకతను పెంచుకొన్నాడు. పెద్దల సలహాలు పాటించే వాడుకాదు. తన ఇష్టానుసారం స్వేచ్ఛగా నడుచుకొనేవాడు. ఎదిగిన కొడుకు ఆ రీతిగా ప్రవర్తిస్తూ.... తమని గౌరవించకుండా అభిమానించకుండా పోయాడనే బాధ ఆ దంపతులను కృంగదీసింది.
హరికృష్ణ, లావణ్యల వివాహానంతరం తొమ్మిది సంవత్సరాల్లో నాలుగు ప్రసవాలు జరిగాయి.
కానీ... ప్రజాపతికి... ప్రణవికి ఆరు సంవత్సరాలుగా సంతతి లేదు. ఏడవ ఏట... తొలుత ఆడబిడ్డ. ఒకటిన్నర సంవత్సరంలోనే మగబిడ్డ కలిగారు.
కైలాసపతి.... రుక్మిణి గతించి ఎనిమిది సంవత్సరాలు గడిచాయి. మొదట రుక్మిణి... ఆ తర్వాత ఆరునెలల లోపే కైలాసపతి స్వర్గస్థులైనారు.
వదిన మరదళ్ళు ప్రణవి, లావణ్యలు ఎంతో ఒద్దికగా అక్కాచెల్లెళ్ళ వలె వుండేవారు. కాలగమనంలో ప్రజాపతి మనస్సు మారింది.
ఆ వదిన మరదళ్ళవలె హరికృష్ణ, ప్రజాపతి కూడా పరస్పరం ఎంతో ప్రేమాభిమానాలతో వుండేవారు.
ప్రజాపతికి చెల్లెలు లావణ్య అంటే పిచ్చి ప్రేమ...
మూడు సంవత్సరాల క్రిందట జరిగిన ఒక దుస్సంఘటన ఆ రెండు కుటుంబాలను వేరుచేసింది. వారి మధ్యన వుండిన ఆత్మీయతను, అభిమానాలను చంపేసింది.
కైలాసవతి... చివరిరోజుల్లో తన యావదాస్తిని రెండు భాగాలుగా చేసి కొడుకు ప్రజాపతికి, కుమార్తె లావణ్యకు వీలునామా వ్రాసి రిజిస్టర్ చేయించి ఇరువురికీ అందించాడు. లావణ్య సంతోషించింది కానీ... ప్రజాపతికి తన తండ్రి నిర్ణయం... వ్రాసిన వీలునామా నచ్చలేదు. జరిగిన సంఘటనకు ముందే వీలునామాలు సిద్ధం అయిన కారణంగా తండ్రి గతించిన తర్వాత హరికృష్ణ, లావణ్యల మీద ప్రజాపతికి కోపతాపాలను పెరిగే దానికి ఆస్థిపంపకం కూడా ఒక ముఖ్యకారణం అయింది. ప్రణవికి మాత్రం... తన మామగారు ధర్మబద్ధంగా చేశారనే సంతోషం. భర్త ధోరణిలో, మాటల్లో ఆ కుటుంబానికి సంబంధించి పగ పెరుగుతూనే వుందని గ్రహించి అతనికి ఎదురుచెప్పలేక మౌనాన్ని పాటించేది.
కొన్ని కుటుంబాల్లో మగవారు స్వార్థంతో ఇంట్లో శ్రీరాముడిగా, వీధిలో రావణాసురుడుగా ప్రవర్తించేవారు కొందరుంటారు. కానీ ఆ ఇంటి గృహిణి... భర్త తత్త్వాన్ని విమర్శించలేక... అతన్ని హెచ్చరించలేక... తన మనోవ్యధను తాను నమ్ముకొన్న దేవునికి మొర పెట్టుకొంటుంది. తన భర్త తత్త్వాన్ని మార్చమని వేడుకొంటుంది. అలాంటి కోవకు చెందింది ప్రణవి. ఆమె ప్రార్థన.... దైవ ఆరాధన.. ప్రజాపతికి అతనికి తెలియని అండదండలు.
====================================================================
ఇంకా వుంది..
ప్రజాపతి శ్రీరామనవమి నాడు ప్రణవిని రామాలయంలో చూచాడు. ఆమె అందచందాలకు భ్రమించి... పలకరించి... మాట్లాడాలని ప్రయత్నించాడు. కానీ ప్రణవి అతనికి ఆ అవకాశాన్ని కలిగించలేదు.
బి.ఇడీ కాలేజి నుండి తిరిగి వస్తుండగా ఒకనాడు దారికాచి పలకరించాడు ప్రజాపతి. తన మనస్సులోని మాటను నిర్భయంగా చెప్పాడు. పెండ్లి చేసికొందాం అన్నాడు. "నేను మీకు అంతగా నచ్చితే... మీ అమ్మానాన్నలను వచ్చి నా తల్లిదండ్రులను కలిసి మాట్లాడమని చెప్పండి. ఇలా దారికాచే ప్రయత్నాన్ని ఇకపై చేయకండి. మాది ఎంతో పరువు ప్రతిష్టలున్న కుటుంబం. ఆ ఇంట్లో నేను పెద్ద బిడ్డను. నా తర్వాత ఒక చెల్లి, తమ్ముడు ఉన్నారు. మేము మధ్య తరగతి కుటుంబీకులం. మీ తల్లిదండ్రులు కట్నకానుకలు ఆశిస్తే.... వారు కోరిన రీతిగా ఇచ్చే స్థోమత మాకు లేదు. మీరు అడిగిన దానికి నేను అన్ని వివరాలతో జవాబు చెప్పాను. నా దారికి అడ్డు తొలగండి. ప్లీజ్!..." వేగంగా వెళ్ళిపోయింది ప్రణవి.
ఆమె మాటల తీరు... ప్రజాపతికి ఎంతగానో నచ్చింది. ఇంటికి వెళ్ళి తన నిర్ణయాన్ని తల్లి రుక్మిణికి తెలియజేశాడు. ప్రణవి తండ్రి అచ్యుతరామయ్య. రుక్మిణికి దూరపు బంధువు. భర్త కైలాసపతితో కుమారుని నిర్ణయాన్ని తెలియజేసింది.
రుక్మిణి... "పిల్లవాడు ఆశపడుతున్నాడు. పైగా వారు నాకు బంధువులు. కులగోత్రాలను ఎంచుకొన అవసరం లేదు. మీరు సరే అంటే.... వరుసకు అన్నయ్య అయిన అచ్యుతరామయ్యను పిలిపించి మనం మాట్లాడుదాము" అంది.
కైలాసపతి నిగర్వి. కోటీశ్వరుడు. ఆయన చెల్లెలు శ్యామల. గోపీనంద భార్య. వారే హరికృష్ణ తల్లిదండ్రులు... కైలాసపతి చెల్లెకి పెళ్ళిచేసిన తర్వాత తాను పెళ్ళి చేసుకొన్నాడు. వారి భార్య పేరు రుక్మిణి. వారిరువురి సంతతి... కొడుకు ప్రజాపతి, కూతురు లావణ్య. అచ్యుతరామయ్య తన భార్య రుక్మిణికి బంధువై వున్నందున... భార్యాభర్తలు ఇరువురూ కలిసి అచ్యుతరామయ్య ఇంటికి వెళ్ళి ప్రజాపతి... ప్రణవిల వివాహాన్ని గురించి ప్రస్తావించారు.
అచ్యుతరామయ్యకు రుక్మిణీ అక్క వరుసైనందున... వారిని ఎంతో గౌరవించి... "మీ నిర్ణయమే మా నిర్ణయం..." అని సవినయంగా చెప్పాడు.
మంచిరోజున నిశ్చితార్థం... మూడు వారాల తర్వాత ప్రజాపతి... ప్రణవిల వివాహాన్ని వారికి వున్నంతలో ఘనంగా జరిపించారు అచ్యుతరామయ్య. ప్రణవి, కైలాసపతి ఇంట్లో కాలు పెట్టిన వేళావిశేషం... వారు చేస్తున్న అబ్రకం వ్యాపారం బాగా అభివృద్ధి చెందింది. విదేశ ఎగుమతి పెరిగింది. లక్ష్మీదేవి వారిని పరిపూర్ణంగా కటాక్షించింది. ప్రణవికి నోములు, వ్రతాలు, పూజలు అంటే చిన్నతనం నుంచి ఎంతో ఇష్టం. కారణం ఆమె తల్లిదండ్రులు ఆ నమ్మకాలు కలిగిన వారైనందున.
కోడలు సుగుణాలను చూచి కైలాసపతి... రుక్మిణి ఎంతగానో సంతసించారు. కానీ ఏడు సంవత్సరాలు గడిచినా ప్రణవికి సంతానం కలుగకపోవడంతో కైలాసపతి... రుక్మిణి... ప్రజాపతి ప్రశాంతతను కోల్పోయారు. తన దుస్థితికి ప్రణవి తనలో తాను ఏడ్చుకొనేది.
కైలాసపతి... వేరుశెనగ, నువ్వుల నూనె ఫ్యాక్టరీని నిర్మించారు. ప్రజాపతి ఆ ఫ్యాక్టరీల అజమాయిషీని చూచుకొనేవాడు.
హరికృష్ణ తల్లి మహాలక్ష్మి కైలాసపతి చెల్లెలు. ఆ చెల్లెలన్నా ఆమె భర్త నరసింహం అన్నా కైలాసపతికి ఎంతో ప్రేమ, గౌరవం, అభిమానం.
ప్రజాపతి కన్నా హరికృష్ణ ఐదు సంవత్సరాలుపెద్ద. నరసింహం పాలవ్యాపారి. హరి పుట్టిన వేళావిశేషం... ఆర్థిక వసతులు ఏర్పడి వారు పాల ఫ్యాక్టరీని స్థాపించారు. చుట్టు ప్రక్కనున్న ఇరవై గ్రామాల నుండి వారి ఫ్యాక్టరీకి పాలు వచ్చేవి. పెరుగు, వెన్న, నెయ్యి, పాల విక్రయంతో బాటు వాటిని చెన్నైకి కూడా సప్లై చేసేవారు.
ఎం.ఎ వరకు చదివిన హరికృష్ణ ఆ పాలఫ్యాక్టరీ వ్యవహారాలను స్వయంగా చూచుకొనేవారు.
కాశీకి వెళ్ళిన నరసింహం, భార్య మహాలక్ష్మి రైలు ప్రమాదంలో మరణించారు. కైలాసపతి తన మేనల్లుడికి అండగా నిలబడి ఓదార్చాడు. అతని అభివృద్ధికి సహకరించాడు. తండ్రి నరసింహం వలె... హరికృష్ణ తండ్రికి తగిన తనయుడుగా ఎంతో పేరు తెచ్చుకున్న కారణంగా... కైలాసపతి తన ముద్దుల కుమార్తె లావణ్యకు.. హరికృష్ణకు ఎంతో వైభవంగా వివాహాన్ని జరిపించాడు.
హరికృష్ణతో లావణ్య వివాహం జరగడం ప్రజాపతికి ఇష్టం లేదు. తండ్రిని ఎదిరించలేక మౌనంగా వుండిపోయాడు. ఆకారణంగా... తల్లిదండ్రులను గౌరవించడం మాని... వారిపై ద్వేషాన్ని, వ్యతిరేకతను పెంచుకొన్నాడు. పెద్దల సలహాలు పాటించే వాడుకాదు. తన ఇష్టానుసారం స్వేచ్ఛగా నడుచుకొనేవాడు. ఎదిగిన కొడుకు ఆ రీతిగా ప్రవర్తిస్తూ.... తమని గౌరవించకుండా అభిమానించకుండా పోయాడనే బాధ ఆ దంపతులను కృంగదీసింది.
హరికృష్ణ, లావణ్యల వివాహానంతరం తొమ్మిది సంవత్సరాల్లో నాలుగు ప్రసవాలు జరిగాయి.
కానీ... ప్రజాపతికి... ప్రణవికి ఆరు సంవత్సరాలుగా సంతతి లేదు. ఏడవ ఏట... తొలుత ఆడబిడ్డ. ఒకటిన్నర సంవత్సరంలోనే మగబిడ్డ కలిగారు.
కైలాసపతి.... రుక్మిణి గతించి ఎనిమిది సంవత్సరాలు గడిచాయి. మొదట రుక్మిణి... ఆ తర్వాత ఆరునెలల లోపే కైలాసపతి స్వర్గస్థులైనారు.
వదిన మరదళ్ళు ప్రణవి, లావణ్యలు ఎంతో ఒద్దికగా అక్కాచెల్లెళ్ళ వలె వుండేవారు. కాలగమనంలో ప్రజాపతి మనస్సు మారింది.
ఆ వదిన మరదళ్ళవలె హరికృష్ణ, ప్రజాపతి కూడా పరస్పరం ఎంతో ప్రేమాభిమానాలతో వుండేవారు.
ప్రజాపతికి చెల్లెలు లావణ్య అంటే పిచ్చి ప్రేమ...
మూడు సంవత్సరాల క్రిందట జరిగిన ఒక దుస్సంఘటన ఆ రెండు కుటుంబాలను వేరుచేసింది. వారి మధ్యన వుండిన ఆత్మీయతను, అభిమానాలను చంపేసింది.
కైలాసవతి... చివరిరోజుల్లో తన యావదాస్తిని రెండు భాగాలుగా చేసి కొడుకు ప్రజాపతికి, కుమార్తె లావణ్యకు వీలునామా వ్రాసి రిజిస్టర్ చేయించి ఇరువురికీ అందించాడు. లావణ్య సంతోషించింది కానీ... ప్రజాపతికి తన తండ్రి నిర్ణయం... వ్రాసిన వీలునామా నచ్చలేదు. జరిగిన సంఘటనకు ముందే వీలునామాలు సిద్ధం అయిన కారణంగా తండ్రి గతించిన తర్వాత హరికృష్ణ, లావణ్యల మీద ప్రజాపతికి కోపతాపాలను పెరిగే దానికి ఆస్థిపంపకం కూడా ఒక ముఖ్యకారణం అయింది. ప్రణవికి మాత్రం... తన మామగారు ధర్మబద్ధంగా చేశారనే సంతోషం. భర్త ధోరణిలో, మాటల్లో ఆ కుటుంబానికి సంబంధించి పగ పెరుగుతూనే వుందని గ్రహించి అతనికి ఎదురుచెప్పలేక మౌనాన్ని పాటించేది.
కొన్ని కుటుంబాల్లో మగవారు స్వార్థంతో ఇంట్లో శ్రీరాముడిగా, వీధిలో రావణాసురుడుగా ప్రవర్తించేవారు కొందరుంటారు. కానీ ఆ ఇంటి గృహిణి... భర్త తత్త్వాన్ని విమర్శించలేక... అతన్ని హెచ్చరించలేక... తన మనోవ్యధను తాను నమ్ముకొన్న దేవునికి మొర పెట్టుకొంటుంది. తన భర్త తత్త్వాన్ని మార్చమని వేడుకొంటుంది. అలాంటి కోవకు చెందింది ప్రణవి. ఆమె ప్రార్థన.... దైవ ఆరాధన.. ప్రజాపతికి అతనికి తెలియని అండదండలు.
====================================================================
ఇంకా వుంది..
ఎందరో మహానుభావులు, అందరికీ వందనములు
మా తెలుగు తల్లికి మల్లె పూదండ
మా తెలుగు తల్లికి మల్లె పూదండ


![[+]](https://xossipy.com/themes/sharepoint/collapse_collapsed.png)